دبیر و داور بخش خوشنویسی جشنواره فجر مطرح کردند:
عزلت هنرهای سنتی در ادوار اخیر فجر/ توجه به رویکردهای نوین خوشنویسی

بخش خوشنویسی یازدهمین جشنواره‌ هنرهای تجسمی فجر معتقد است: در یکی دو دوره اخیر هنرهای سنتی و کلاسیک در حاشیه قرار گرفته بودند و سهم هنرهای مدرن، پررنگ و لعاب بود. 
عزلت هنرهای سنتی در ادوار اخیر فجر/ توجه به رویکردهای نوین خوشنویسی 
به گزارش خبرنگار تجسمی خبرگزاری فارس، نشست هم‌اندیشی و اطلاع‌ رسانی بخش خوشنویسی یازدهمین جشنواره‌ هنرهای تجسمی فجر با حضوراستادان امیراحمد فلسفی دبیر و یدالله کابلی داور این بخش، عصر دوشنبه ۱۹ آذر در خانه هنرمندان ایران برگزار شد.

* عزلت هنرهای سنتی و کلاسیک در ادوار اخیر جشنواره فجر

استاد فلسفی در ابتدای این نشست، جشنواره تجسمی فجر را مهمترین رویداد هنری کشور دانست و گفت: کسانی که آثارشان در جشنواره فجر پذیرفته می‌شود، ارزشمند است، چون از گزینش‌های لازم گذشته است. این جشنواره به سبب اهمیتی که دارد همواره با مشارکت اساتید خوشنویسی همراه بوده است.

وی به تغییرات صورت گرفته در جشنواره امسال فجر گفت: این موضوع نشان می‌دهد دست اندرکاران جشنواره تمایل دارند ضمن اینکه جشنواره امسال متفاوت باشد، از سطح کیفی مناسبی هم برخوردار باشد. به ویژه اینکه در یکی دو دوره اخیر هنرهای سنتی و کلاسیک در حاشیه قرار گرفته بودند و سهم هنرهای مدرن پررنگ و لعاب بود.

دبیر بخش خوشنویسی یازدهمین جشنواره هنرهای تجسمی فجر درباره جشنواره امسال گفت: جشنواره موضوعی نیست اما پیشنهادهایی به شرکت‌کنندگان ارائه داده‌ایم از جمله «رویکرد معاصر» یعنی رویشی نوین از ریشه‌های کهن. «انسان، رنج‌های بشری و بازنمایی هنرمندانه»، «تفکر انسان معاصر در سپهر اندیشه‌های آئینی»، «میراث فرهنگ و اندیشه ایرانی» و «اسطوره‌ها و بازآفرینی در جهان معاصر» از دیگر پیشنهادهای ما است.

فلسفی بر داوری تخصصی و جداگانه رشته‌های مختلف هنری اشاره کرد و اظهار داشت: می‌خواستیم از استادان بیشتری برای داوری دعوت کنیم اما به انتخاب سه داور محدود شدیم.

وی درباره انتخاب یک اثر از بین گرایش‌های مختلف خوشنویسی گفت: توانایی، تبحر و تفاهم میان داوران وجود دارد و به نقطه نظرات هنری هم آشنا هستند، بنابراین می‌توانند یک اثر را انتخاب کنند.

فلسفی افزود: ثبت‌ نام سایت جشنواره و ارسال تصویر اثر تا ۲ دی ماه انجام می‌شود. اگر کاری تا دوم دی ماه تکمیل نمی‌شود اصل کار مهم است، تذهیب، پاسپارتو و ... را می‌توان بعدا به کار اضافه کرد. محدودیتی در اندازه آثار وجود ندارد و ما اندازه ۲ متر در ۲ متر را هم پذیرا هستیم یا کارهای طوماری که عرض ۲۰ سانتی‌متر و طول زیادی دارند اما کارها باید حداکثر در یک سال گذشته خلق شده باشد و در جشنواره‌های پیشین فجر شرکت نکرده باشند.

این خوشنویس افزود: تذهیب می‌تواند کار هنرمند را زیبا کند و اما به هیچ وجه ملاک داوران نیست. در هر رشته حدوداً بین ۵۰ تا ۸۰ کار روی دیوار می‌رود و در کتاب جشنواره چاپ می‌شود.

وی اظهار داشت: با توجه به محدودیت‌های اقتصادی، در هر رشته ۱۵ میلیون تومان به نفر برگزیده و ۵ میلیون تومان به نفر تقدیر شده اهدا می‌شود. ما مایل بودیم این ۲۰ میلیون تومان به ۴ نفر اهدا می‌شود اما تصمیم جشنواره این بود که یک نفر جایزه بهتری بگیرد.

دبیر بخش خوشنویسی یازدهمین جشنواره هنرهای تجسمی فجر گفت: اکثر هنرمندانی که در دو سالانه خوشنویسی شرکت می‌کنند، کلاسیک‌ کار هستند. از طرفی کسانی که دارای تجربه و کسوت می‌شوند به طور طبیعی خودشان را از دایره جشنواره‌ها خارج می‌کنند. بنابراین جشنواره‌ها اکثر محل رقابت جوان‌ها است و اشکالی ندارد که با تجربه‌ها و پیشکسوتان در جشنواره فجر شرکت نکنند، این کمبودی برای جشنواره فجر نیست.
* توجه به رویکردهای نوین خوشنویسی در این دوره از جشنواره فجر

استاد کابلی داور یازدهمین جشنواره‌ هنرهای تجسمی فجر در رشته خوشنویسی هم در بخش دیگری از این نشست گفت: طی دو دهه اخیر رویکردهای نوین خوشنویسی نه تنها در ایران که در سایر جشنواره‌های هنری دنیا مورد اقبال قرار گرفته است. بنابر این جشنواره فجر می‌توان همین گرایش را در مقیاس کوچکتر داشته باشد. البته با حفظ رنگ و بوی ایرانی و هویتی.

وی اظهار کرد: خط فقط در مرکب سیاه خلاصه نمی‌شود و از رنگ می‌توان به عنوان چاشنی آن استفاده کرد. بنده و استاد امیرخانی بیشتر از منظر پایه‌ای آثار را بررسی می‌کنیم و استاد افجه‌ای از منظر نقاشیخط در نظر خواهند گرفت. امیدوارم بتوانیم در این دوره از جشنواره، چشم‌انداز جدید و مدرنی از خوشنویسی را شاهد باشیم و جایزه‌محوری ملاک نباشد.


استاد کابلی داوری آثار جشنواره را امری بسیار دشوار دانست و تاکید کرد: سعی داریم داوری‌های به دور از هر گونه سلیقه و صرفاً بر مبنای واقعیت و وجدان باشد. قطعاً انتخاب یک نفر از میان انبوه شرکت‌کنندگان کاری دشوار است اما در انتخاب کار قطعا تشریک مساعی داریم. درباره نفر دوم سعی می‌شود از گرایش متفاوتی باشد اما اگر کار برتری نباشد، ممکن است خط دوم هم از نوع خط اول باشد؛ مثلا هر دو نستعلیق باشند.

کابلی هم به پیشینه هزار ساله هنر خوشنویسی اشاره کرد و افزود: هنر خوشنویسی به عنوان یک هنر معنایی به رگه‌های آئینی متصل بوده است.

این استاد خوشنویسی خاطرنشان کرد: امروز میانگین سن افراد مطرح خوشنویسی کشور ۴۰ تا ۵۰ سال است و پیشنهاد می‌کنم مسئولان جشنواره برای ادوار بعدی جوایز بیشتری در نظر بگیرند.

کابلی گفت: در جشنواره خوشنویسی روسیه که حضور داشتم آثاری از ۵۶ کشور تحت عنوان «کالیگرافی» موجود بود اما همه دنیا می‌دانند هنر خوشنویسی ایران حرف اول را می‌زند و در تمام موزه‌های مشهور جهان آثار خوشنویسی ایرانیان وجود دارد. ان‌شاءالله مسئولان مملکت در توجه بیشتر به این میراث عظیم فرهنگ و هنر کشورمان کوشا باشند.